Vastgoedfraude

De zaak-Multi Vastgoed: whodunnit?

In de fraudezaak rond woningcorporatie Rochdale en vastgoedbedrijf Multi, waarin afgelopen week strafvervolging is afgekocht, staan verdachten diametraal tegenover elkaar met hun verklaringen over een omstreden betaling. Dat blijkt uit de verklaringen die eerder dit jaar zijn afgelegd door verdachten bij de Fiod-ECD en in bezit zijn van deze krant.

(lees het hele verhaal in de krant van maandag 30 augustus)

Het Openbaar Ministerie (OM) meent dat Multi smeergeld betaalde aan ex-corporatiedirecteur Hubert Möllenkamp via zijn vrouw. Centraal staat een factuur van ¤188.355 van haar aan Multi die is goedgekeurd door Multi-directeur Nico Veldhuis en topman Hans van Veggel. Multi, Van Veggel en Veldhuis verklaren tegen de Fiod-ECD niet te weten waarom de factuur is betaald. Ze mochten vervolgens hun strafzaak afkopen.

Een dag na de betaling van de factuur, tekent Möllenkamp met Van Veggel een contract voor de aankoop van het zogeheten Bruggebouw in Amsterdam. Veldhuis is er ook bij als Rochdale dit fonkelnieuwe hoofdkantoor koopt van ontwikkelaar Multi die er graag vanaf wil. Justitie denkt dat er een verband is tussen de twee transacties — smeergeld in ruil voor een gunstige vastgoeddeal — maar de advocaten van Multi, Van Veggel en Möllenkamp en zijn vrouw roepen in koor dat dit nergens uit blijkt. Hier zitten ze dan weer wel op één lijn.

In de verhoren ontkent Möllenkamp schuld. Voor de betaling wijst hij naar zijn vrouw. ‘Ik heb nooit geld gehad van Multi, Van Veggel of Veldhuis. Mijn vrouw wel en die heeft daarvoor gewerkt.’

Zijn vrouw, Alberdina Verstoep, zegt gewerkt te hebben in Spanje voor Van Veggel die ze ‘heel lang’ zegt te kennen. ‘Al twaalf jaar’.

Van Veggel zegt: ‘Ik ben haar maar drie keer tegengekomen, één keer op een gala ofzo. Ik ken haar niet maar ik schat haar in als het type waarbij je niet moet voordringen in de slager’. Gaf Van Veggel haar een zakelijk opdracht tegen een mooie beloning? ‘Pertinent niet. Ik ben gewoon gepiepeld’, zegt Van Veggel zonder precies te verklaren door wie.

Van Veggel wijst vooral naar zijn ex-directeur Nico Veldhuis, die de eerste goedkeuring gaf voor de factuur. Hij heeft veel inniger contacten met het echtpaar Möllenkamp, verklaart Van Veggel. ‘Die kennen elkaar goed, dat moet wel, maar ik wil verder niet wijzen. Nico kwam met haar op de proppen.’

Afkopen fraudezaak is hip in vastgoedland

Opnieuw mogen een vastgoedtycoon en een prominente onderneming uit het land van onroerend goed strafrechtelijke vervolging afkopen. Multi Corporation uit Gouda en topman Hans van Veggel ontlopen hiermee vervolging in de corporatiefraudezaak rond Rochdale en haar ex-directeur. Ze schikken, aldus een aanvullende toelichting van de persofficier, wegens het betalen van steekpenningen en het gebruikmaken van een valse factuur.

Multi betaalt ruim een half miljoen euro, Van Veggel 25.000 euro net als ex-directeur Nico Veldhuis (niet de verwarren met Nico V. uit de vastgoedfraudezaak. De schikkingen komen twee maanden na de megaschikkingen in de vastgoedfraudezaak van de Haagse vastgoedman Harry Hilders, de bedrijven van hoofdverdachte Jan van V. en makelaar Michiel Floris. Die zorgden nog voor enig politiek rumoer.

Het OM zegt bereid te zijn tot een schikking met de vastgoedmannen en ondernemingen omdat de strafeis niet wezenlijk zou afwijken van de transactiesom. Van Veggel en Multi werkten mee aan het onderzoek, door het aanstellen van Dirk van der Landen (zie foto onder) van advocatenkantoor De Roos en Pen Advocaten voor eigen onderzoek. Het bedrijf heeft de controles flink aangescherpt.

Het is fijn voor de personen in kwestie en de onderneming (grotendeels eigendom van Morgan Stanley) dat ze een eindeloze behandeling op een openbare zitting wordt bespaard. Het is jammer voor de jurisprudentie en het rechtsgevoel. Net als in de zaken van Hilders en makelaar Michiel Floris, verzuimt het OM te onderbouwen welke bewijzen er zijn voor de beweerde strafbare feiten. Kiest justitie eieren voor haar geld omdat de bewijzen dun zijn? Dreigt verjaring? Of speelt er meer? Controleerbaar is het in ieder geval niet.

De zaak-Multi draait om een enkele dubieuze factuur. Van Veggel accordeerde samen met de eerder dit jaar vertrokken directeur Veldhuis een verdachte betaling van 180.000 euro die ten goede kwam aan de vrouw van ex-Rochdale-directeur Möllenkamp. Het OM ziet hier omkoping van de oud-corporatiedirecteur in. Multi en Van Veggel deden zaken met Rochdale.

Van Veggel en Veldhuis gaan hier niet in mee. Ze verklaarden niet meer te weten waarom is betaald. 'De factuur is er doorheen geglipt', zegt Van Veggel. 'Vervelend. Ik ben geschrokken dat zoiets onder mijn verantwoordelijkheid is gebeurd.' De schikkingen zijn volgens Multi en het OM geen schuldbekentenissen. Het duo accepteerde de transactie 'uit hoofde van hun functionele verantwoordelijkheid', aldus het OM.

Het OM bevestigt dat het gaat om een enkele fraude. 'In de administratie van Multi over de periode vanaf 2003 tot heden zijn geen vergelijkbare betalingen aangetroffen; het lijkt derhalve een incident uit het verleden te zijn.'

Een incident van zeven jaar geleden of niet, dat de betaling niet deugt mag duidelijk zijn. Wie betaalt er nu 180.000 euro voor niet geleverde diensten? Het is niet iets voor de als zuinig bekendstaande Van Veggel. 'Een dure schikking', zei Van Veggel dan ook over de 25.000 die hij zelf moest aftikken. 'Maar we willen duidelijkheid op korte termijn.' 

Of er in de hoofdzaak-Möllenkamp (foto links) nog duidelijkheid komt over de smak geld die Multi neertelde voor mevrouw Möllenkamp is een kwestie van afwachten. Multi verklaarde na 'diepgaand onderzoek' geen spoor van werkzaamheden gevonden te hebben. Möllenkamp en zijn vrouw zeggen dat de vrouw wel degelijk vastgoedprojecten heeft 'ontgonnen' voor Multi in Spanje. Multi lijkt nog niet helemaal af van de kwestie.

Lelieblanke vastgoedtaxateurs gezocht

Vastgoedtaxateurs en faillissementscuratoren moeten bij de overheid melding maken van ongebruikelijke financiële transacties. Dit voorstel heeft het ministerie van Financiën deze week ter consultatie voorgelegd aan marktpartijen en andere betrokkenen.

De vraag is of het werkelijk zo veel zal helpen in de strijd tegen vastgoedfraude en witwassen als de overheid kennelijk verwacht. Op dit moment vallen makelaars bijvoorbeeld al wel onder de meldplicht van de zogeheten Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme. Wellicht één makelaar heeft daar vorig jaar gevolg aan gegeven. Het aantal fraudemeldende vastgoedmakelaars is daarmee even groot als het aantal witte raven in de collectie van het museum Naturalis. Voor advocaten geldt momenteel ook zo'n meldplicht ongebruikelijke transacties. Die beroepsgroep blinkt evenmin uit door een uitbundig meldgedrag.

Toch hebben verscheidene organisaties, zoals de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM) en VastgoedPRO, naar aanleiding van de fraudeaffaires van afgelopen jaren bepleit dat ook taxateurs net als makelaars onder de meldplicht moeten gaan vallen. Het kabinet neemt dat nu over op voorspraak van de internationale antiwitwasorganisatie FATF.

Marktpartijen krijgen een maand de tijd om te reageren op het voorstel van Financiën. De maatregelen zouden vervolgens 1 januari 2012 in moeten gaan. Insprekers kunnen de gelegenheid om te reageren komende weken wellicht gebruiken voor het formuleren van voorstellen om te voorkomen dat fraude meldende vastgoedtaxateurs zometeen hetzelfde lot beschoren wordt als de spreekwoordelijke witte raven. Die albino's waren namelijk zo zeldzaam dat er nietsontziend jacht op werd gemaakt. Vooral ten behoeve van museumcollecties als Naturalis. De laatste is in 1948 gesignaleerd op de Deens Faeröer-eilanden boven Schotland.

Enkele mogelijkheden om de toename te stimuleren van lelieblanke fraudemeldende vastgoedtaxateurs zijn onlangs als eens door directeur Ed van de Bijl van brancheorganisatie VastgoedPRO op een rijtje gezet. Hij wijst onder meer op herinvoering van de eed en het belang van de invoering van toezicht op de taxateurs. Laat dat nu juist iets zijn wat het consulatievoorstel van het ministerie van Financiën nog in het midden lijkt te laten: of er moet worden toegezien op naleving van de voorgestelde uitbreiding van de meldplicht. En wie dat dan zou moeten doen.

VastgoedPRO zegt inmiddels naar aanleiding van het consultatiedocument dat zij anonimiteit vereist acht voor meldende taxateurs om te voorkomen dat er jacht op hen gemaakt gaat worden. Maar daarmee zou dus ook niemand meer kunnen controleren of een taxateur zijn meldplicht wel nakomt. En wordt enig toezicht op naleving van de meldplicht vanzelf ook overbodig. Nee, de kans lijkt reëel dat deze eerste overheidsmaatregel om de fraudegevoeligheid van de taxateurs te bestrijden weinig effect zal hebben.

Bank moet extra waken voor vastgoedfraude

Financiële ondernemingen die vastgoedtransacties financieren moeten extra waakzaam zijn voor vastgoedfraude en hypotheekfraude. Dat blijkt uit een aangescherpte lijst met waarschuwingen die het Financieel Expertise Centrum (FEC) gisteren heeft gepubliceerd.

In de aangepaste lijst worden de lessen uit de vastgoedfraudezaak zichtbaar in de praktijk gebracht. Zo worden de begrippen onlogische facturen, winstdelingsregeling en aanbrengprovisie geïntroduceerd als een alarmbel. Ze komen rechtstreeks uit de gereedschapskist van Jan van V., zijn oom Nico en hun vrienden. Ook het doorbetalen van makelaarsprovisies naar meerdere mensen moet hen en makelaar Michiel F. bekend in de oren klinken. Het doet denken aan hun geschuif met miljoenenprovisies voor Symphony aan de Zuidas.

De geüpdate lijst uit 2008 is bedoeld voor de opsporingsinstanties zelf maar ook voor banken, makelaars, taxateurs, notarissen, advocaten, accountants en pensioenfonsen. Het FEC is een samenwerkingsverband van Belastingdienst, Fiod, AFM, Politie, Openbaar Ministerie, AIVD en de Nederlandsche Bank ter voorkoming van fraude. De club is sinds enkele jaren druk bezig met de strijd tegen fraude in de wereld van het onroerend goed. De strijd tegen vastgoedfraude staat de laatste jaren hoog op de agenda. Aanleiding is het onderzoek van het Openbaar Ministerie (OM) naar omvangrijke fraude bij projectontwikkelaar Bouwfonds en Philips Pensioenfonds.

http://www.fec-partners.nl/media_dirs/2/media_files_data/red_flags_misbruik_vastgoed_actualisering_2010.pdf

Het FEC, dat gehuisvest is bij toezichthouder DNB, maakte een rondgang bij professionele partijen. ‘Het gaat om de koepelorganisaties van makelaars, de banken, institutionele beleggers en de notarissen’, zegt een woordvoerder van DNB. ‘We willen hun praktijkervaringen continue benutten.’ Volgens het FEC moeten betrokkenen scherper letten op signalen van verdachte handelingen. ‘De criminele markt ontwikkelt zich continue en daarom is continue alertheid geboden.’

Een van de nieuwe fraudesingalen voor financiers is dat een persoon meerdere malen in korte tijd bij het Bureau Krediet Registratie is getoetst. Of als er meerdere keren een Nationale Hypotheek Garantie is verstrekt ten behoeve van dezelfde persoon.

Twee red flags voor notarissen met betrekking tot ABC-transacties, ofwel vastgoedcarrousssels, zijn geschrapt omdat ze in de praktijk gebruikelijk zijn. Eerder werd nog gewaarschuwd dat het niet hebben van financiering voor de aankoop door B in een ABC-transactie. Dat is echter in de praktijk gebruikelijk, stelt het FEC. Partij B uit de vastgoedcaroussel betaalt immers de koop van het vastgoed van A met de opbrengst uit de verkoop aan C.

Advocaat Vijsma laat Eyeworks schrikken

Televisieproducent Reinout Oerlemans heeft grote problemen met de verfilming van het boek De Vastgoedfraude.

"Ik heb behoorlijk wat tegenwind uit de vastgoedwereld gekregen toen ik bekend maakte dat ik de filmrechten heb gekocht. Laat ik het zo zeggen; vanwege alle juridische dreigingen heb ik het project tijdelijk on hold gezet. Onze juristen zijn nu aan het uitzoeken hoe we het het beste kunnen aanpakken," zegt hij in zakenblad Quote van deze maand.

Eyeworks heeft te maken met de dreiging van claims uit de kring van verdachten uit de vastgoedfraudezaak. Vooral een advocaat van Nico Vijsma probeert zich te verzetten tegen een verfilming van het boek. 

In de tussentijd maakt theatermaker George van Houts wel vorderingen met de voorbereiding van een theaterstuk op basis van het boek. Hij reageert met een 'slechte grap' op de angst van Oerlemans. "Ach ja. Vast goed geintimideerd", stelt Van Houts op Twitter. Van Houts was vrijwel alle dagen aanwezig bij de regiezittingen afgelopen weken en zag daar 'keurige burgermannen zonder zonden'. Een 'komediant' (Jan Steven M.), een 'mephisto' (Nico Vijsma) en een 'onwaarschijnlijk niksig mannetje' (Jan van V.).

Van Houts (zie foto links) maakt een eigen bewerking van het boek en hoopt op een sterrencast. Oerlemans voelt er weinig voor om het boek te romantiseren, bijvoorbeeld door de hoofdrolspelers andere namen te geven. "De vastgoedfraude leest als een roman, maar het wrange is dat het allemaal realiteit is, onderzocht door gedegen onderzoeksjournalisten. Het geeft de verrotting van de wereld van het snelle geld fenomenaal weer. Dit boek is de metafoor voor alles wat er mis is in de wereld van het grote zakendoen. Een uitstekende, maatschappelijk relevante arena voor een grootse tv-serie waar ik dolgraag als maker persoonlijk mijn tanden in wil zetten," zei hij toen hij eind vorig jaar de rechten kocht.

De mensen die in het boek figureren stellen zich op het standpunt dat ze onschuldig zijn tot de rechter ze veroordeelt. Twee (middelgrote) verdachten zijn overigens in december al veroordeeld tot zestien maanden celstraf. Met een flink aantal anderen heeft het OM geschikt door ze schade te laten vergoeden en taakstraffen te laten uitvoeren. De inhoudelijke behandeling tegen de hoofdverdachten wordt in november dit jaar verwacht.

ING’er uit vastgoedfraudezaak kwaad op OM

Een ex-bankier van ING voelt zich op een ontoelaatbare manier onder druk gezet door het Openbaar Ministerie (OM) bij schikkingsonderhandelingen in de vastgoedfraudezaak. Dat zei zijn advocaat Hans Oudijk gisteren in de rechtbank.

De ex-bankier is een van de verdachten waarmee het OM eerder dit jaar onderhandelde. Dertien mensen konden vervolging afkopen via taakstraffen, boetes en teruggave van het beweerde wederrechelijk verkregen voordeel. De ex-ING’er verkiest ervoor om de zaak op zitting te laten komen. Dat was gisteren.

Het OM verdenkt de oud-relatiemanager Frits van H. van het aannemen van bijna 79.000 euro smeergeld van hoofdverdachten uit de vastgoedfraudezaak. Volgens officier Daniëlle Goudriaan was Van H. ‘een facilitator’ van de groep hoofdverdachten die ze nodig hadden bij het wegsluizen van gestolen geld van pensioengerechtigden van Philips.

ING kreeg vanwege de kwestie op het kantoor in Weertop 13 november 2007 een inval van justitie. Na intern onderzoek besloot ING de man — die tegen zijn pensioen aanzat — te ontslaan. De bank kreeg volgens zijn advocaat Hans Oudijk bij de rechter gelijk.

Volgens de advocaat is Frits van H. ‘de kleinste vis’ uit het onderzoek rond Bouwfonds en Philips Pensioenfonds. Hij meent dat zijn cliënt niets strafbaars heeft gedaan met de dienstverlening aan de hoofdverdachten en het extra’tje dat hij van de mannen kreeg. Van H. kreeg een klein percentage aandelen in de geheime vennootschap van de pensioenfondsdirecteur die bankierde bij ING. Van H. meldde dit niet aan zijn werkgever en liet zijn uitkering van 79.000 euro lopen via Fortis. ‘Gewoon een buitenkansje dat een vriend hem bood’, zegt advocaat Oudijk, ‘en dus geen omkoping.’

In de schikkingsonderhandelingen stelde officier Gerard Sta in een brief dat hij bij weigering ‘niet uitsluit’ dat hij Van H. ook zal vervolgen wegens witwassen en lidmaatschap van criminele organisatie. Dat schoot zijn advocaat in het verkeerde keelgat. Hij meent dat het OM ‘op een schandalige wijze misbruik heeft gemaakt van haar recht op vervolging’ door een schikking ‘door de strot te duwen’.

De rechter ging daar niet in mee. Die vond het geen ontoelaatbare druk. Hij wees erop dat een schikking voordelen voor een verdachte met zich meebrengt en een openbaar proces ook extra risico’s. Van H. wordt ondanks de dreiging van zwaardere feiten nu alleen vervolgd wegens omkoping. 'Wij zouden hem kúnnen vervolgen voor die andere feiten', zei de officier. 'We hebben het hier bewust bij gelaten.'

Van H. zei in het boek De vastgoedfraude dat de zaak tegen hem niet veel om het lijf heeft. Nederland is volgens de Limburger ‘vervallen tot een politiestaat,waarin net zoals in de nazitijd vrijwel alles is toegestaan ommensen zonder proces te beschadigen’. Van H., die lokaal bekend staat als kenner van de Tweede Wereldoorlog, was niet zelf aanwezig bij de rechtszaak.

Zijn advocaat had graag gezien dat de zaak was verplaatst naar Roermond. 'Elk gefactureerd uur van de advocaat doet mijn cliënt pijn. Hij was zijn vrijheid al een paar dagen kwijt, zijn aanzien, zijn sociale netwerk en ook zijn baan bij ING. Nu ook de advocatenkosten.' Het OM heeft geen medelijden en zegt dat hij met de verdiende 79.000 euro een heel eind kan komen. De rechtbank houdt alle zaken in Haarlem. Het megaproces tegen alle verdachten, inclusief Van H., krijgt naar verwachting in november een inhoudelijk vervolg.

Ome Nico kan het niet echt volgen

Mental coach Nico Vijsma, de excentrieke verdachte uit de vastgoedfraudezaak rond Bouwfonds en Philips Pensioenfonds, begreep weinig van de eerste rechtszaak tegen hem. Dat zei de zeventiger gisteren na afloop van een zogeheten regiezitting waarin de dagvaarding is voorgedragen en de verdediging verzoeken kon doen aan de rechtbank. ‘Het ging allemaal een beetje langs me heen.’

Vijsma was gisteren het elfde lid van de beweerde criminele organisatie uit de vastgoedwereld die voorkwam. De groep mannen hield zich volgens het Openbaar Ministerie (OM) jarenlang bezig met fraude, witwassen, omkoping en verduistering in dienstbetrekking. De rechtbank denkt de zaak in november en december inhoudelijk te behandelen.

Vijsma kwam gisterochtend ontspannen naar de rechtbank Haarlem. Buiten de rechtszaal stelde hij zich toegankelijk op; hij maakte grapjes en leek te genieten van de aandacht. Maar in de rechtszaal hield hij, net als zijn neef Jan van V. vorige week, zijn kaken stijf op elkaar.

Vijsma viel op door zijn kenmerkende donkere zonnebril, zwarte pak en twee potige mannen die hem ter linker- en rechterzijde vergezelden. Een van hen was zoon David, die jarenlang voor zijn vader chauffeur was, deels ook in de tijd dat Vijsma miljoenen van zijn werkgever Bouwfonds verduisterd zou hebben en collega’s en sommige zakenpartners zich geïntimideerd voelden.

Vijsma hield zijn zonnebril soms ook binnen op, totdat hij de rechters en officieren in de ogen moest kijken. Met schorre stem liet hij kauwgomkauwend weten zich nog altijd op zijn zwijgrecht te beroepen. De kauwgom kauwt hij vanwege een speekselziekte, zei zijn advocaat Jan Leliveld. Hij kreeg deels met succes een reeks getuigenoproepen voor nader vooronderzoek. De als spiritueel omschreven Vijsma leek zich vooral te vervelen.

Ondanks de nonchalante houding zijn de ten laste gelegde feiten serieus, blijkt uit de door de officier voorgedragen dagvaarding. Vijsma zou geholpen hebben bij de verduistering van circa 17,5 miljoen euro van vastgoedbedrijf Bouwfonds, onder meer bij de nooit gerealiseerde Coolsingeltoren (foto links).

Bij Bouwfonds was zijn neef Van V., hoofdverdachte uit de zaak, tot 2001 directeur. In totaal draait de vastgoedfraudezaak volgens het OM om 200 miljoen euro. Behalve fraude is Vijsma ook overtreding van opiumwet te laste gelegd. Bij hem thuis in Den Haag trof het OM ruim zeven gram cocaïne aan en 37 XTC-pillen.

Kern van het eerste betoog van zijn advocaat is dat twee (in december veroordeelde) directeuren van de firma Willemsen Minderman onjuiste bekennende verklaring hebben afgelegd. Leliveld wil ze opnieuw horen en de rechtbank stemde daarin toe. ‘Ze doen zielig en hebben vooral stof opgeworpen.’ Inhoudelijk ging hij nog niet in op de zaak.

Aan het eind van de zitting nam Vijsma afscheid van de rechters en de officieren van justitie met een lichte buiging. ‘Ik heb er niet veel van begrepen', zei hij buiten op de gang. ' Meer mag ik niet tegen u zeggen van mijn advocaat.’ Vijsma zette zijn zonnebril weer op, stak een duim op en verliet met ontspannen tred het gerechtsgebouw de zon tegemoet. Hij beloofde in november terug te komen. Wellicht legt hij dan wel een verklaring af. Vandaag komen mensen voor die weigerden te schikken en weigerden hun beweerde wederrechtelijk verkregen voordeel terug te geven.

(Foto: Gerard Til. De dames links en rechts van Nico Vijsma kwamen voor een andere zaak en maakten, net als Vijsma zelf overigens, geen bezwaar tegen een foto).

Pensioenbaas Rob L. wijst naar Philips

Philips Pensioenfonds probeert ‘de waarheid in de vastgoedfraudezaak te verhullen’. De onderneming heeft de zaak bewust ‘op slot gegooid’ door een eigen onderzoek naar de bedenkelijk bedrijfscultuur geheim te houden.

Dat zei advocaat Gabriël Meijers gisteren in de regiezitting in de vastgoedfraude. Meijers staat een van de twee verdachte pensioendirecteuren bij. Zijn cliënt Rob L. wordt verdacht van het aannemen van smeergeld en miljoenenbeloftes, witwassen van $4,3 mln via Zwitserland en deelname aan een criminele organisatie.

Meijers (rechts op de foto naast Rob L. met zonnebril) betoogde dat zijn cliënt ‘geen normafwijkend gedrag vertoonde’. ‘Hij moet niet gezien worden als een geïsoleerd geval. Er heerste daar een cultuur van normoverschrijdend gedrag.’

Een onderbouwing kon Meijers niet geven. Om die reden vroeg hij nieuwe getuigen van Philips Pensioenfonds ter verhoor op te roepen bij de rechter-commissaris. De rechtbank staat dit deels toe.

De advocaat bevreemdt het dat Rabobank ‘totale openheid van zaken geeft’ over dochter Bouwfonds en onderzoeken beschikbaar stelt aan het OM terwijl Philips de zaak ‘in de doofpot stopt’. Meijers doelt op het diepgravende onderzoek dat Philips liet doen door advocatenkantoor De Brauw. Het rapport blijft geheim omdat Philips het hiermee onder het verschoningsrecht heeft gebracht.

De rechtbank zei het ‘te betreuren’ dat Philips het rapport niet toevoegt aan het strafdossier. ‘Maar we kunnen daar verder niets aan doen’, zei rechter Rino Verpalen. De officier van justitie zei: ‘We hebben Philips dringend verzocht om het rapport maar we kunnen ze niet dwingen om het verschoningsrecht op te geven.’

(toevoeging: onderstaande wat vage foto is de eerste foto ooit in Nederland van vermoedelijke omkoping. Hij is gemaakt door de politie op de parkeerplaats van het Movenpick Hotel in Den Bosch. Links Rob L. van Philips en rechts een loopjongen van Jan van V. Het gaat om de zoon van "kassier" Jack del C. die een pakket horloges overdraagt. De scene is uitgebreid beschreven in het boek De Vastgoedfraude. De foto zit in het strafossier. Volgens advocaat Willem Koops van Van V. is het overigens een illegale foto omdat er geen toestemming van hogerhand was. Volgens het OM is het fotograferen op de openbare weg echter gewoon toegestaan, ook voor de politie. Wordt vervolgd.)

L. bekende in het vooronderzoek gedeeltelijk. De verklaringen dat hij tonnen in contanten aannam afkomstig van vastgoedhandelaren Harry Muermans en Harry Hilders trok hij echter weer in. De man, die weer actief is met een vastgoedbedrijfje op het adres van een van zijn kinderen, verscheen gisteren in Haarlem, net als registeraccountant Eric F. Beiden hulden zich in stilzwijgen.

Het OM heeft bij de schorsing van de voorlopige hechtenis van de hoofdverdachten in 2008 bedongen dat ze wel persoonlijk aanwezig zijn bij de rechtszaken.

De tweede pensioenfondsdirecteur Will F., die veel langer de scepter zwaaide over de vastgoedafdeling van Philips Pensioenfonds, gaf geen gehoor aan de oproep om op de regiezitting te komen. F. heeft een andere verdedigingsstrategie dan zijn voormalige rechterhand en zal niet naar de bedrijfscultuur van Philips wijzen. ‘Mijn client is ook niet gefotografeerd terwijl hij horloges aannam en er zijn ook geen geluidsopnamen van de uitbetalingen van contant geld’, zei advocaat Henk van Dijk na afloop van de zitting. (zie boven de door de politie gefotografeerde horlogentransactie)

Will F. heeft zich altijd beroepen op zijn zwijgrecht. Volgens zijn advocaat zal hij bij de inhoudelijke behandeling gaan praten. F., die tegenwoordig een bedrijfje in de ‘ambulante handel in spijkerbroeken’ heeft, zal niet ontkennen miljoenen bijverdiend te hebben.

Zijn neveninkomsten en geldbeloftes van zakenpartners van Philips (vooral van hoofdverdachte Jan van V.) waren volgens het OM ruim 20 miljoen euro - veel meer dan de steekpenningen en beloftes van Rob L.

Beide mannen verzwegen de verwennerij voor hun werkgever. Volgens de advocaat van Will F. heeft zijn cliënt niet strafbaar gehandeld. ‘Dat blijkt ook uit het feit dat hij over de ontvangen bedragen wel gewoon belasting betaalde.’ Advocaten van De Brauw, aanwezig voor Philips, weigeren commentaar. Het pensioenfonds heeft nog een claim lopen tegen de twee.

Vandaag verschijnen Jack del C., ‘kassier’ van de beweerde criminele organisatie en drie directeuren van Trimp & van Tartwijk.

Opnieuw verboden wapen in vastgoedfraude

Opnieuw blijkt het OM bij een verdachte uit de vastgoedfraudezaak, 'de kassier', een wapen in beslag genomen te hebben. Althans, iets wat er verdacht veel op lijkt. 

Vanochtend was de regiezitting in de zaak tegen Jack del C. Een als erudiet omschreven man uit het midden van het land met een rijk netwerk aan hoogopgeleide figuren. De oudere heer van naar verluidt Portugees-Joodse afkomst met een Surinaamse slag is al tientallen jaren zeer goed bevriend met hoofdverdachten Jan van V. en zijn oom Nico Vijsma. 

Door medeverdachten is hij de 'kassier' van het spin het web genoemd. Del C. is een man met goede smaak. Hij regelde reisjes naar de Formule 1 met overnachtingen in de allerbeste hotels van Europa, betalingen en dure horloges waarmee hij een pensioenfondsdirecteur omgekocht zou hebben.

Het OM meldt in de vanochtend vrijgegeven dagvaarding dat hij facturen en brieven vervalst heeft en 1,9 miljoen witgewassen. Het beweerde lid van de criminele organisatie, die zichzelf als lui omschreef in een brief die is geciteerd in het boek De vastgoedfraude, kwam vanochtend niet opdagen. Zijn advocaat heeft, in tegenstelling tot andere advocaten die vooral extra onderzoek willen, haast. Hij zei helemaal klaar te zijn voor de zaak. De advocaat is er trouwens ook helemaal klaar mee, voegde hij toe.

Een opvallende uitsmijter in de dagvaarding is dat ook bij Del C. thuis verboden wapens in beslag zijn genomen. Geen zwaar geschut maar toch. Het gaat om een seinpistool en een '(nabootsing van een) revolver, zijnde een voorwerp dat voor wat betreft zijn vorm, afmeting en kleur sprekende gelijkenis vertoonde met een vuurwapen en/of een voor ontploffing bestemd voorwerp'. Het merk boezemt weinig vertrouwen in: Originel Smithe Gun. Bedoeld is waarschijnlijk Original smithe gun, ofwel een imitatierevolver (zie foto rechts). 

Afgelopen woensdag werd bekend dat bij oud-Bouwfonds-directeur Jan van V. op zijn landgoed in Heemstede een verboden stroomstootwapen (foto onder) en een dubbelloops jachtgeweer (foto helemaal boven) van het merk Laurona met hagelpatronen is gevonden. Hier kan je al meer mee. Van de Sfinx uit de vastgoedfraude is niet bekend dat hij een fervent liefhebber is van wapens of jagen.

Een blik op internet leert dat zo'n jachtgeweer ongeveer 125 euro moet kosten tweedehands. Het geweer en het stroomstootwapen zijn op 13 november 2007 - de dag van de omvangrijke doorzoekingen van justitie in heel Nederland - in beslag genomen . De feiten zijn op het laatste moment ten laste gelegd.

De verdachten in de vastgoedfraudezaak staan niet bekend als vuurwapengevaarlijk. Wellicht hadden ze toch meer te vrezen dan een passerende inbreker in de nacht.

Woensdag en donderdag gaan de regiezittingen verder. Dan wordt onder meer de kleurrijke mental coach Nico Vijsma verwacht.

 

OM ontkent gerommel in vastgoedfraude

De rechtbank Haarlem ziet vooralsnog geen serieuze aanwijzingen dat het Openbaar Ministerie (OM) en Belastingdienst hun bevoegdheden hebben misbruikt in het onderzoek naar vastgoedfraude. Dit bleek gisteren op de eerste procesdag van regiezittingen.

Advocaat Willems Koops beticht het OM van het achterhouden van processtukken. Hij etaleerde het vermoeden dat belastinginspecteurs 'als informant' van de Fiod-ECD en het Openbaar Ministerie jarenlang stiekem bewijzen tegen zijn cliënt hebben verzameld. Dat is oneerlijk, betoogt de advocaat van hoofdverdachte Jan van V., omdat burgers verplicht zijn vragen van de fiscus te beantwoorden. Een verdachte hoeft niet mee te werken aan een strafonderzoek tegen zichzelf.

De stelling van Koops werd gisteren ook uitgedragen door de advocaat van een andere verdachte, Olivier L., voormalig financiële man van Bouwfonds. Ook die vroeg de rechtbank onderzoek te laten verrichten naar misbruik van onderzoeksbevoegdheden.

De officier werpt de suggesties van gerommel met het onderzoek verre van zich. Een belastingambtenaar moet volgens hem zelfs melding maken van vermoedens van strafbare feiten. Het strafonderzoek begon als een regulier belastingonderzoek. Dat bewijst alleen al de opbrengst, volgens het OM gisteren: 'tientallen miljoenen euro's' aan naheffingen.

De rechtbank volgde gisteren grotendeels de redenering van het OM. De meeste onderzoekswensen van de verdediging van achtereenvolgens Jan van V., Cees Hakstege en Olivier L. wees de rechtbank af. De rechters zien nu ook geen reden voor onderzoek naar beweerd gerommel door het OM met de opgenomen telefoongesprekken van verdachten.

Oud-Bouwfonds-directeur Van V. toonde het OM en de rechtbank een meewerkende proceshouding door aanwezig te zijn. Hij hulde zich echter in stilzwijgen net als in het vooronderzoek. Dat terwijl de verdenkingen tegen hem volgens officier Robert-Hein Broekhuijsen 'om een verklaring schreeuwen'.

Nadat de rechtbank de eerste bezwaren van de advocaat van Van V. had verworpen, droegen de officieren gisteren de verdenkingen tegen Van V. voor. Hij zou als directeur van Bouwfonds in drie oudere projecten ruim euro 18 mln verduisterd hebben van zijn werkgever. In het project-Eurocenter wordt hem witwassen verweten. Jaren later kocht hij als zelfstandig vastgoedman twee directeuren om van het pensioenfonds van Philips. Van V. zou het pensioenfonds hebben opgelicht bij de verkoop van vastgoed.

Opvallend is dat het Zuidas-project Symphony nauwelijks meer een rol speelt in de strafzaak tegen de man die gisteren door de officier werd aangeduid als de 'initiator van de vastgoedfraude'.

Volgens ontwikkelaar Bouwfonds en eigenaar Philips Pensioenfonds is wel gefraudeerd met de oranje torens aan de Amsterdamse Zuidas. Philips Pensioenfonds denkt te veel betaald te hebben. Bouwfonds zou op basis van valse overeenkomsten de overwinst beloofd hebben aan onderontwikkelaar Trimp & van Tartwijk. Die zou het weer delen met Van V. die het project ooit bij Bouwfonds initieerde. Het OM lijkt dit over te laten aan de benadeelde partijen in een civiele zaak.

Verboden wapens op landgoed Van V.

Bij oud-Bouwfonds-directeur Jan van V. is op zijn landgoed in Heemstede een verboden stroomstootwapen en een dubbelloops jachtgeweermet patronen gevonden. Ze zijn op 13 november 2007 - de dag van de omvangrijke doorzoekingen van justitie in heel Nederland - in beslag genomen . De feiten zijn op het laatste moment ten laste gelegd.

Foto boven: ex-Bouwfonds-directeur Jan van V. (links) loopt naar de rechtbank Haarlem. Advocaat Willem Koops (rechts) zegt geen bezwaar te maken tegen een foto waarop zijn cliënt te herkennen is. Foto: Gerard Til.

Lees ook het dossier vastgoedfraude op FD.nl

De eerste sepots druppelen nu binnen

Tegen minstens vier van de vijftig verdachten in de vastgoedfraude rond Philips en Rabo heeft het Openbaar Ministerie de zaak geseponeerd. Dit blijkt uit een rondgang onder betrokkenen door Het Financieele Dagblad. Het Openbaar Ministerie (OM) wil niet zeggen hoeveel het totaal aantal sepots in de affaire inmiddels bedraagt.

Geseponeerd blijken onder meer de verdenkingen tegen drie oud-leidinggevenden van het beursgenoteerde bouwbedrijf Heijmans. Zij hebben van het OM te horen gekregen dat zij niet zullen worden vervolgd vanwege gebrek aan bewijs. De drie managers werden verdacht van hulp bij het doorsluizen van fraudebuit uit het Amsterdamse Zuidas-project Eurocenter.  

Die wolkenkrabber liet projectontwikkelaar Bouwfonds door een consortium onder leiding van Heijmans bouwen voor eindbelegger Philips Pensioenfonds. Volgens justitie en de huidig eigenaar van Bouwfonds, Rabo, is hierbij gefraudeerd. De fraudeverdachten zouden Heijmans als doorgeefluik hebben misbruikt.

De met Eurocenter verband houdende verdenkingen tegen Heijmans-dochteronderneming Infra Bouw BV zijn ook geseponeerd, bevestigt een woordvoerder van Heijmans. Infra Bouw was een van de 75 bedrijven die in het Klimop-onderzoek als verdachte zijn aangemerkt.

De verdenkingen tegen minstens één andere verdachte blijken te zijn geseponeerd wegens verjaring. Het gaat om iemand die op een onjuist Bouwfonds-project, het kantorencomplex Solaris in Capelle aan de IJssel, werk factureerde.

Ook de verdachte Lissense makelaar en tv-presentator Harry Mens heeft naar eigen zeggen geen sepot en zou ook niet hebben geschikt. Het Openbaar Ministerie verdenkt Mens ervan eveneens bij het Solaris-project onjuist te hebben gedeclareerd. Volgens Mens voorspelt zijn advocaat voorspelt dat hij nooit meer iets van deze verdenkingen zal horen. 'Ik heb gewoon gewerkt voor dat geld.'

Het bekend worden van de eerste seponeringen volgt op een golf schikkingen door het Openbaar Ministerie met verdachten. De opbrengst daarvan voor justitie en benadeelden is 119 miljoen euro. Dertien verdachten hebben nu elke strafrechtelijke en civielrechtelijke vervolging in de Klimop-zaak afgekocht. Onder hen een projectontwikkelaar,  belegger, aannemer, architect, belastingadviseur, makelaar en ondernemingsbestuurder. Schikken kost hen opgeteld 44 miljoen euro. Dat dunt het aantal verdachten voor de rechter komt flink uit.

Dat ligt anders bij de schikking door een veertiende verdachte. De hoofdverdachte, oud-Bouwfonds-directeur Jan van V., belooft bij elkaar 75 miljoen euro te betalen aan Rabo, Philips en het Openbaar Ministerie. Dat verlost hem alleen van de civielrechtelijke procedures die zijn voornaamste slachtoffers, Rabo en Philips, hebben aangespannen.

Ondanks deze schikking zet het Openbaar Ministerie de geplande regiezitting in de strafzaak tegen Jan van V. woensdag 30 juni gewoon door. Voor de hoofdverdachte is het vastgoedfraudeproces dus nog niet voorbij met een schikking.

Volgens zijn advocaat geeft Van V. met deze megaschikking alles op: zijn huis, zijn boot en zijn volledige financiële vermogen. De buitenwereld kan dat niet controleren. De schikkingsovereenkomst en de bijbehorende vermogensopstelling van Van V. zijn geheim. Ook de verdeling van de schikkingsopbrengst tussen Rabo en Philips wordt niet gepubliceerd. Deze geheimzinnigheid is op verzoek van Rabo en Philips, zegt Van V.'s advocaat Willem Koops. Rabo en Philips geven daar geen commentaar op.

Volgens het persbericht van het Openbaar Ministerie staat deze schikking 'los van de strafzaak tegen de heer Van V.'. Persofficier Thomas Bosch van het in fraudebestrijding gespecialiseerde Functioneel Parket geeft daar op Radio 1 een iets andere draai aan. Hij zegt dat het OM de civielrechtelijke schikking van Jan van V. uiteraard zal meewegen bij het bepalen van de strafeis. Hij verwacht dat de rechter dat ook doet bij het bepalen van een strafmaat. Zo bezien staat de schikking van V. dus niet los van de strafzaak.

Majeure doorbraak

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft een majeure doorbraak geboekt in de vastgoedfraudezaak door een reeks zaken financieel af te handelen. De belangrijkste regeling is getroffen met vijf vennootschappen van hoofdverdachte Jan van V. Zijn oude werkgever Bouwfonds en ex-zakenpartner Philips Pensioenfonds worden door de vastgoedman compleet schadeloos gesteld. De totale omvang van de getroffen regelingen overschrijdt de € 70 miljoen.

‘De man is alles kwijt’, zegt zijn advocaat Willem Koops. ‘Hij levert alles in wat hij heeft. Zijn huis, zijn boot, zijn zestien bedrijven.’ Koops zegt dat de vastgoedfraude, ook bekend als het Klimop-onderzoek, wat zijn cliënt betreft ‘niet meer over geld gaat’. 

Volgens Koops overtreft de schikking in omvang alle voorgaande schikkingen in de Nederlandse geschiedenis ruim. De financiële regelingen volgen op het afkopen van een strafzaak door vastgoedmagnaat Harry Hilders voor in totaal € 40 mln afgelopen week.

De Heemsteedse vastgoedman Van V. moet zich persoonlijk nog wel verantwoorden in de zaak en riskeert een jarenlange celstraf wegens onder meer omkoping. Net als circa vijftien andere verdachten die voor de komende twee weken op zitting zijn gedaagd.   

De bedrijven Bouwfonds en Philips Pensioenfonds zullen nu wel een veel kleinere rol spelen in de strafzaak nu de hoofdverdachte het wederrechtelijk verkregen voordeel terugbetaald. Het is niet gebruikelijk dat verdachten voorafgaand aan een zitting de beweerde slachtoffers van de fraude schadeloos stellen. 

Behalve de schadeloosstelling hebben vijf vennootschappen van Van V.  een boete van totaal € 5 mln overeengekomen met het OM. De BV’s werden onder meer verdacht van witwassen, valsheid in geschrift en deelname aan een criminele organisatie. Van V. en zijn bedrijven hebben tientallen miljoenen euro’s voordeel gehad bij transacties waarbij valse facturen werden verstuurd of onroerende zaken tegen onzakelijke prijzen werden verkocht, aldus het OM.

Naast de regelingen met de bedrijven van Van V. maakte het OM bekend met twaalf andere verdachten geschikt te hebben. Zij zullen net als Hilders niet op zitting hoeven te verschijnen. Een middelgrote verdachte uit de makelaardij, door het OM met naam en toenaam aangeduid als Michiel Floris, is beboet met € 300.000. Daarnaast zal hij, net als Hilders, een taakstraf van 120 uur verrichten.

Floris werd verdacht van oplichting en witwassen bij de verkoop van een groot pakket onroerend goed door Philips Pensioenfonds aan de aan Floris gelieerde vennootschap AFR Vastgoed. Dit pakket zou voor een te lage prijs zijn verkocht. Floris is de schoonzoon van vastgoedmagnaat Kees Rijsterborgh. Floris zou de naam van zijn schoonvader hebben misbruikt bij de transactie. Floris en en zijn vennootschappen stellen Bouwfonds en Philips Pensioenfonds voor € 1,7 mln schadeloos.

De andere elf verdachten betalen gezamenlijk circa € 2,2 mln en verrichten taakstraffen ter voorkoming van verdere vervolging. Het gaat om een projectontwikkelaar, een aannemer, een architect, een belastingadviseur en een bestuurder van een verdachte vennootschap. De namen zijn volgens een woordvoerder van het OM niet bekendgemaakt omdat de schikkingen lager zijn dan 50.000. Als de schikking hoger is moet hij langs de minister voor goedkeuring en is een persbericht met naam en toenaam verplicht. De lezers van het boek De vastgoedfraude weten wie het zijn.

Hun rechtspersonen hebben transacties aanvaard waarbij in totaal voor € 371.000 aan geldboetes wordt betaald en voor € 1.808.065 aan wederrechtelijk verkregen voordeel wordt ontnomen. Daarnaast zullen deze verdachten taakstraffen verrichten variërend van 40 uur tot de maximale 120 uur die bij transactie kan worden opgelegd.

Woensdag gaan de regiezittingen van start. Via deze blog zal verslag worden gedaan.

Bouwfonds-ceo gaf vrijbrief aan spil in vastgoedfraude

Oud-bestuursvoorzitter Cees Hakstege keurde goed dat een directeur van Bouwfonds, Jan van V., privé meedeelde in vastgoedprojecten van zijn eigen werkgever.

Dit blijkt uit nieuwe documenten in de strafzaak tegen Hakstege en zijn voormalig directeur commercieel vastgoed Jan van V. Eind deze maand staan zij met circa twintig medeverdachten voor de rechter vanwege vastgoedfraude. Het Financieele Dagblad bericht vandaag over de nieuwe documentatie.

Justitie ziet Van V. als hoofdverdachte van zwendel met vastgoed van Bouwfonds en Philips. Hij zou zijn werkgever hebben benadeeld door winst op vastgoed van Bouwfonds in zijn eigen zak te steken. Die aantijging kan op losse schroeven staan als zijn baas wist en toestond dat Van V. privé profiteerde van Bouwfonds-werken.

Daarmee raken de nu opgedoken documenten de kern van de vastgoedfraudezaak. Het gaat om verschillende versies van een memo waarin directeur Van V. ‘schriftelijk accoord’ vraagt aan zijn baas Hakstege om neveninkomsten uit Bouwfondsvastgoed te halen. Eén versie is inderdaad voor akkoord getekend door Hakstege. Die zegt in Het Financieele Dagblad dat hij dit ongedateerde document kent en als bestuursvoorzitter van Bouwfonds heeft ondertekend, voor zijn vertrek in 2001. Ook de handtekening van Jan van V. staat eronder.

In het memo herinnert Van V. zijn baas eraan dat Bouwfonds bij de overname van zijn privé-bedrijf Van Vlijmen Vastgoed in 1995 ‘een aantal van mijn activiteiten en projecten’ niet wilde overnemen. Deze zou Van V. voor eigen rekening mogen blijven exploiteren nadat hij in 1995 als directeur in dienst trad van Bouwfonds.

Hakstege zou de privé-vastgoedbelangen van Jan van. V. niet in diens arbeidscontract hebben willen melden, maar er wel mee in hebben gestemd. Door ondertekening van het memo zou die toestemming alsnog schriftelijk zijn gegeven, ‘nu en in de toekomst’.

Het memo is volgens ingewijden nieuw voor justitie. Bouwfonds-eigenaar Rabo Vastgoedgroep laat weten het document na drie jaar forensisch onderzoek niet te kennen. De advocaat van Van V., Willem Koops, beperkt zijn commentaar tot: ‘Dit memo toont dat Bouwfonds moet hebben geweten dat mijn cliënt meerdere bronnen van inkomsten had.’

De volledige tekst van de vrijbrief, achtergronden en duiding staan vandaag in Het Financieele Dagblad.

Philips claimt geld vastgoedmagnaten

Philips Pensioenfonds heeft bij de rechtbank in Den Haag een zaak aangespannen tegen de Haagse vastgoedman Harry Hilders. Het pensioenfonds probeert een miljoenenschade te verhalen uit een frauduleuze vastgoedtransactie.

 

De procedure tegen Hilders blijkt al sinds eind november te lopen, meldt Het Financieele Dagblad vandaag. Zijn advocaten moesten gisteren schriftelijk reageren op de dagvaarding. Binnenkort wordt een publieke zitting verwacht.

Hilders, in de vastgoedfraude rond Philips en Bouwfonds als verdachte aangemerkt, was voor zijn verdenking een van de grotere particuliere vastgoedbeleggers van Nederland. In 2007 had hij naar eigen zeggen 2 miljard euro aan vastgoed.

Hilders kocht in 2002 een pakket vastgoed met 800 woningen, 110 winkels en 12 kantoren in negen steden van Philips. De 190 miljoen euro die hij daarvoor betaalde, noemt Philips nu ‘veel te laag’. ‘Dat laat zich verklaren’, aldus Philips in processtukken die in bezit zijn van Het Financieele Dagblad, ‘doordat de kopers medewerkers die aan de zijde van Philips Pensioenfonds bij de transactie waren betrokken, hebben omgekocht door contante betalingen en via winstdelingsovereenkomsten.’

Hilders betaalde 5,4 miljoen euro bemiddelingsfee aan een geheime vennootschap van oud-directeur Will F. van het Philips Pensioenfonds. Het fonds heeft de schade van de fraude niet gepreciseerd. Het pensioenfonds legde eerder beslag voor 49 miljoen euro op het vastgoed van Hilders. Maar dat beslag ligt er volgens het Kadaster niet meer op.

In een tweede zaak heeft Philips Pensioenfonds twee weken geleden acht sleutelverdachten en hun vennootschappen gedagvaard. In de nog vertrouwelijke dagvaarding spreekt het pensioenfonds over een ‘wijdvertakt fraudenetwerk in het Nederlandse bedrijfsleven’.

Uit dit document blijkt dat Philips nog eens 10 miljoen euro meer door de neus is geboord bij het Zuidas-gebouw Eurocenter dan de 18,7 miljoen euro die justitie tot nu toe raamt. Eurocenter is helemaal een mislukte pensioenbelegging, bekent Philips. Het complex staat grotendeels leeg.

Volgens de uitgebreide berichtgeving in het FD meent Philips ook de twee gloednieuwe oranje Symphony-torens aan de Zuidas voor een ‘veel te hoog bedrag’ zijn aangekocht. Alhoewel er voor Will F. geen bewijs is gevonden voor ontvangen smeergelden voor deze Symphony-transactie blijkt Philips daar wel van uit te gaan.

Om te voorkomen dat ontdekt zou worden dat Philips tientallen miljoenen teveel zou betalen voor Symphony hebben twee verdachte pensioenfondsdirecteuren van Philips in 2006 een externe taxatie van DTZ Zadelhoff proberen te voorkomen en later beinvloed. ‘Ze hebben een externe taxateur maar liefst vijf concepttaxatierapporten laten maken voordat hij de koopprijs enigszins rechtvaardigde.’ De taxatie is in dat proces opgehoogd van 266 miljoen euro naar 317 miljoen euro. Die laatste taxatie kwam eindelijk in de buurt van de veel te hoge koopsom die de omgekochte Philips-directeuren wilde betalen voor Symphony.
 
Van de te hoge koopsom profiteerde hoofdverdachte en oud-Bouwfonds-directeur Jan van V. het meest. Hij bleek privé een geheime winstdelingsovereenkomst te hebben, waardoor het grootste deel van de aangedikte koopsom naar hem toe zou moeten vloeien. Van V. wordt ervan verdacht de Philips-directeuren te hebben omgekocht.

 

 

Lintjesregen Bouwfonds

Toppers van Bouwfonds mochten er graag mee pronken: een lintje van de koningin. De onlangs overleden Bertus Pijper van de afdeling vastgoedfinanciering spelde hem steevast op zijn donkerblauwe pakken, de veel eerder al overleden ex-topman John Simons had er als eerste eentje in 1996. Ex-bestuurder Bart Bleker kreeg er vijf jaar geleden een en natuurlijk Cees Hakstege, de ex-topman met illustere bijnamen Beauty Cees en sinds de vastgoedfraudezaak Smeerkees.

Vandaag meldt de Volkskrant dat de koninklijke onderscheiding die voormalig Bouwfonds-topman Hakstege in 1998 kreeg opgespeld, 'doorgestoken kaart' was. Het sneue verhaal, dat al langer rondzong in de vastgoedwereld onder verdachten en hun advocaten, is het volgende hoofdstuk in de Bouwfonds-zaak die zo langzamerhand een beerput-achtige proportie krijgt.

De krant stelt dat Hakstege hem kreeg na 'zeer ongebruikelijke inspanningen' van de toenmalige kabinetschef van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM), belast met protocollaire zaken. 'De man deed dit in ruil voor giften, uitgebreide diners en een reis naar Parijs.' Het lintje zou samenhangen met de betrokkenheid van Bouwfonds bij een liefdadigheidsproject van Intervolve, dat voorheen de naam Van Der Leij Habitat Foundation droeg, nabij Durban in Zuid Afrika. Hier waren Bouwfonds-bestuurders én de genoemde Vrom-ambtenaar die tevens dé lintjesexpert is van Nederland nauw bij betrokken. Onbezoldigd, dat wel.