Voor een journalist is zo'n spoeddebat van afgelopen avond top. Geen mooier moment dan een diepe politieke crisis. Dat dat allemaal niet in het landsbelang is en de kloof tussen burger en politiek wellicht vergroot, doet er voor een journalist allemaar geen moer toe.
Maar het tikken van een stukkie voor de krant is op een dergelijk moment wel een heel ondankbare klus. De eerste versie moest om half elf door. Toen was dus al wel duidelijk dat minister Rita Verdonk de motie niet ging uitvoeren, maar de oppositie leek er op aan te sturen dat het kabinet de volgende ochtend moest reageren.
Het stukje was nog niet weg of de pleuris brak uit. Omdat Verdonk het vertikte de uitzetting tot de volgende dag te staken, stond alles ineens op scherp. Het kabinet moest dezelfde avond nog bijeen komen en plots was mijn artikel achterhaald. Een nieuwe versie gemaakt die om kwart over elf weg moest. Maar toen ik niet anders doen dan een tussenstand beschrijven.
En dan weet je dat het artikel de volgende ochtend, als de lezer de krant van de mat pakt, volkomen achterhaald is. De spannende afloop zorgde ervoor dat de dag niet in frustratie eindigde.
Dat is geestig. Ik zocht een ANP-foto van Rita Verdonk op internet, maar vertikte me. Als je "Rita", "Verdonk" en "ano" (in plaats van ANP dus) intikt, kom je op de Portugese Wikipedia die een heel verhaal aan Verdonk wijdt. Ook de Portugezen weten dat Verdonk "ijzeren Rita" wordt genoemd:
"Verdonk é chamado "Ferro Rita", por gente que opõe as suas políticas, o seu a alcunha de Margaret Thatcher o "Senhora de ferro"."
Kijk.... zo kennen we Rita Verdonk weer. Ferm en stevig is haar opstelling in het spoeddebat over een generaal pardon voor asielzoekers. Al in zijn eerste termijn diende PvdA-kamerlid Jeroen Dijsselbloem een motie in. Hij stapelde bovenop de motie-Bos nu zíjn motie waarin gevraagd wordt de huidige stilzetting van uitzetting asielzoekers voort te zetten.
Geert Wilders van de Partij voor de Vrijheid vroeg net zo lang door totdat de minister zei wat ze ging doen als de motie zou worden aangenomen. "Ik zal de uitzettingen hervatten, ook als de motie van de heer Dijsselbloem wordt aanvaard." Toen moest die motie dus nog worden aangenomen.
Het is wat ongebruikelijk om een motie al te negeren nog voordat erover is gestemd, maar de Tweede Kamer heeft wel meteen duidelijkheid.
Jan Marijnissen en Agnes Kant hebben al die nieuwe SP-kamerleden goed in de klauwen. Vanmiddag tijdens het vragenuur waren alle nieuwelingen weer paraat. Van de andere fracties zitten slechts enkele leden in de bankjes, maar de SP zat er op volle sterkte. Vermoedelijk moeten ze zo het vak leren.
Ze zijn er niet alleen allemaal, ze zijn ook nog eens goed gekleed. Alle mannen hadden een blazer aan, in de meeste gevallen een donkergrijze. In het weekboek dat Emile Roemer voor NRC Handelsblad bijhield was al duidelijk dat de SP een kledingcode heeft.
Zaterdag schreef Roemer over een gesprek met Agnes Kant: "Netjes in pak meld ik me voor het gesprek en krijg direct een compliment dat ik er representatief uitzie. 'Zit ik daar bij jullie steeds op te hameren, loop ik zelf in een spijkerbroek', geeft Agnes nog mee."
De voorzitter van de Tweede Kamer moet de orde tijdens een debat bewaren. Maar ze moet meer. Een nog basalere taak is de bediening van het knoppenpaneel. Daarbij zijn twee knopjes in het bijzonder belangrijk: het knopje van de micrfoon van het spreekgestoelte van het sprekende kamerlid en dat van de sprekende minister in vak K.
Gerdi Verbeet, de kerverse voorzitter, moet haar cursus knoppenpaneel nog krijgen. Tijdens haar eerste vragenuur haalde ze alle knopjes nog door elkaar. Daardoor stonden kamerleden en ministers tegen dichtstaande microfoons te praten. Wel lekker rustig, maar niet de bedoeling. Verbeet weet al waar het aan ligt: "Het knopje reageert nog niet op de nieuwe voorzitter."
Jan Peter Balkenende zet zijn spelletje "aantrekken en afstoten" consequent voort. Woensdagavond zette hij de SP al voorzichtig op afstand. Hij ontkende niet dat een linkse meerderheid in een CDA-PvdA-SP-kabinet hem niet zint.
Vanavond volgde een gesprek met Wouter Bos en wat denk je: Balkenende was lyrisch. "Vertrouwen", "respect", "begrip" waren de steekwoorden en dat alles "wederzijds". De man die draaide en niet eerlijk was, werd nu door Balkenende ferm aan het hart gedrukt. En ach, met de SP waren er vooral "problemen".
Bos zit ondertussen in een bizarre tussenpositie. Hij is gedoemd mee te regeren, maar zal alles in het werk stellen om Jan Marijnissen binnenboord te houden. Volgens hem is het dus "in het landsbelang" dat er een CDA-PvdA-SP-kabinet komt. "Ik denk dat, als we echt willen, de verschillen overbrugbaar zijn", aldus de bruggenbouwer.
Van dat geflikflooi van Balkenende was Bos ondertussen natuurlijk niet gediend. Balkenende kon in de gauwigheid maar één verschil met de PvdA bedenken, maar Bos schudde zonder moeite alle campagnepunten weer uit zijn mouw.
De verkiezing van een nieuwe voorzitter van de Tweede Kamer is een show geworden. Maar dan wel een show die vooral voor insiders interessant is. Wie anders wil uren luisteren naar het debat over wie wel en wie niet de nieuwe Weisglas mag worden?
Het begon woensdag om 14.00 uur. Achtereenvolgens voerden de kamerleden Wijnand Duyvendak (GroenLinks), Alexander Pechtold (D66), Liesbeth Spies (CDA), Sharon Dijksma (PvdA), Agnes Kant (SP), Arie Slob (ChristenUnie), Geert Wilders (PVV), Willibrord van Beek (VVD) en Kees van der Staaij (SGP) het woord. Toen was het 15.15 uur en was de spanningsboog al danig ingezakt.
Vandaag was de dag dat de brief zou komen. De brief van Rita Verdonk over het generaal pardon. Die brief zou er al zijn voor het vragenuur. En dus voor de regeling van werkzaamheden die daar altijd op volgt. In die regeling van werkzaamheden kunnen debatten worden aangevraagd of kan een minister om brieven of andere stukken worden gevraagd.
Toen het vragenuur begon had ik nog geen brief gezien. Toch zat ik de rit van vragenuur en regeling van werkzaamheden maar uit. Je weet nooit of zo'n brief in de tussentijd komt en dan wordt er mogelijk direct op gereageerd.
Ideaal moment dus om eens lekker de nieuwe Tweede Kamer te overzien. Vijfentwintig zetels voor de SP is toch echt veel hoor. Het dringt nog eens goed door als je ze met z'n allen in een blok ziet zitten. De SP heeft GroenLinks helemaal weggedrukt. Die zijn nu aan de andere kant van de PvdA beland, zodat ze samen met D66 en VVD een liberaal smaldeel vormen.
Dat arme D66 is flink naar achteren verschoven. De fractievoorzitter is zijn prominente plekje op de voorste rij kwijt, zodat Alexander Pechtold nu een ChristenUnie-achtige lokatie in de Kamer heeft.
Verder naar rechts eerst VVD, dan CDA en dan die negen man Partij voor de Vrijheid. Met blonde voorman Geert Wilders als een ware overwinnaar fier op rij 1. Een hele verbetering vergeleken met het eenzame plekje in niemandsland dat Wilders tot de verkiezingen had.
O ja, de brief kwam om 17.50 uur. Dat is nog snel.....
Schattig, die nieuwe kamerleden. Aan het handje van hun ervaren collega's lopen ze wat verweesd door de wandelgangen.
"Meneer Pechtold, zijn er geen stemmingen?", vraagt een Den Haag Vandaag-verslaggever aan de D66-fractievoorzitter na het vragenuur.
Een groot vraagteken verschijnt op zijn gezicht. De schouders gaan omhoog, de armen ook. "Ik weet waar de toiletten zijn, maar verder?"
Het vertrek van de oude Tweede Kamer en de komst van de nieuwe is deze week volledig aan me voorbij gegaan. De VVD-perikelen hielden me woensdag bezig, waardoor ik de urenlange toespraken van voorzitter Frans Weisglas moest missen. En tijdens de installatie van de nieuwe Kamer hadden we een afscheidsinterview met Gerrit Zalm.
En zo'n interview is meestal een genoegen. Zalm weet donders goed wat hij wel en niet kan zeggen, maar bij hem loop je desondanks niet tegen een muur van onzinantwoorden op die een interview tot een frustrerende aangelegenheid kunnen maken.
Op één punt maakte hij wel heel duidelijk dat hij niets wilde zeggen: over de hypotheekrenteaftrek. We vroegen Zalm of hij nooit een spanning ervoer tussen Zalm de econoom en Zalm de politicus. Toen we dat toespitsten op de hypotheekrenteaftrek kwam hij niet meer bij van het lachen.
Hij stond zelfs even op van zijn stoel om alle ruimte te hebben om even lekker die lach eruit te laten rollen. Toen hij bedaarde, ging hij weer zitten en zei: "U denkt toch niet dat ik me na twaalf jaar nog in de problemen laat brengen over de hypotheekrenteaftrek? Hahahahaha..... Maar ik vind het wel heel moedig van u om te vragen."

›› Yossarian op Zalm weg
›› not me op Zalm weg
›› Not me op Gevulde koeken
›› Martin Visser op Gevulde koeken
›› Yossarian op Gevulde koeken
›› Martin Visser op Zwaluwenberg
›› nieuwe lelie op Zwaluwenberg
›› Yossarian op Email
›› Yossarian op Feestje